←The Sustainable StayAFLEVERING · 72 MIN ·

Duurzaamheid in hoteloperaties: wat werkt en wat faalt

Waarom slagen sommige duurzame hotels in de dagelijkse operatie, terwijl andere na de eerste pilot vastlopen? Gavin Fraser, Remco Groenhuijzen, Chrys Filimegkas en Eric Van Lambalgen schuiven aan bij The Sustainable Stay om te scheiden wat werkt en wat faalt. Ze bespreken het gedrag van gasten, keycard-verwarming, scope 3-emissies van leveranciers, snelle ROI en certificeringen als marketing.

LUISTER OP

Vraag Gavin, Remco & Chrys naar dit gesprek

Een kort antwoord uit wat in deze aflevering gezegd is, met de letterlijke woorden en de minuut.

Duurzaamheid in de hoteloperatie is makkelijk aan te kondigen en lastig vol te houden op een drukke avond. In deze rondetafel van The Sustainable Stay vergelijken vier mensen die er elke dag mee werken hun ervaringen: Remco Groenhuijzen, general manager van het Mövenpick Hotel in Amsterdam na meer dan 30 jaar bij Accor; Chrys Filimegkas, director of operations bij The Grand in Amsterdam; Gavin Fraser, group director built environment and sustainability bij Sircle Collection; en Eric Van Lambalgen, die hotelgroepen adviseert over finance en duurzaamheid en CEO was van The Usual. Hun oordeel is gemengd. Gastgedrag maakt sommige maatregelen ongedaan, terwijl andere besparingen opleveren die iedereen kan meten.

Goede ideeën die gasten stilletjes tenietdoen

Groenhuijzen begon met de sleutelkaarthouder die de verwarming of koeling aanzet. Het klinkt logisch, maar bij warm weer laten gasten de kaart erin zitten als ze weggaan, zodat de kamer koel blijft. In zijn hotel stopt de ventilatie ook als er een raam opengaat, en dat begrijpen gasten niet, dus klagen ze. Zitten zulke systemen eenmaal in het gebouw, dan krijg je ze er heel moeilijk weer uit.

De anderen hadden vergelijkbare verhalen. Fraser herinnert zich circulaire tegels die niet bestand waren tegen het intensieve gebruik in een hotel, en wegwerpartikelen van bamboe of afbreekbaar materiaal die gasten soms van mindere kwaliteit vonden en die toch in de prullenbak belandden. Zijn groep kiest nu liever voor spullen die je 10.000 keer kunt wassen en hergebruiken. Filimegkas kreeg gemengde reacties toen hij de geprinte menukaarten op de kamer verving door schermen, en zijn Veganuary-menu was minder populair dan gehoopt.

Van Lambalgen vertelt dat The Usual bij de start een volledig plantaardig menu wilde, en daar waren de gasten niet klaar voor. Hotels willen volgens hem te snel, en moeten hun veranderingen uitleggen aan gasten, leveranciers en medewerkers.

“Maar eerlijk gezegd: als het warm is en gasten de kamer uit gaan, halen ze de kaart er niet uit. Ze laten de kaart erin zitten, want dan blijft mijn kamer koel, zeggen ze.”
Origineel (Engels)

“But to be honest, the guests when it's warm, when they leave the room, they don't take out the card. They leave the card in because they say that my room stays cool.”

REMCO GROENHUIJZEN · 5:35

Waar de besparing echt zit

De duidelijkste winst in het hotel van Groenhuijzen, met 408 kamers, is Hotels for Trees. Gasten hangen een kaart aan de deur, de kamer wordt niet schoongemaakt en er wordt een boom geplant. In 2025 bespaarde dat ongeveer 200.000 euro aan schoonmaakkosten, tegenover ongeveer 70.000 euro aan de organisatie, 5 euro per boom. Het verdient zich snel terug, zegt Fraser, omdat er bijna geen investering voor nodig is.

Energie is het andere bewezen terrein. Filimegkas vertelt dat een systeem met warmtepompen, aangelegd tijdens corona, het energieverbruik van zijn hotel met 50 procent verlaagde, en ledlampen leveren ook duidelijk iets op. Fraser wijst erop dat hotels tot de gebouwen horen die het meeste energie en water verbruiken, en dat je met water besparen ook de energie bespaart om het te verwarmen. Het nadeel is de investering vooraf. The Usual haalde zijn hotels in Rotterdam en Brussel van het gas, en Van Lambalgen raadt aan subsidies na te gaan, die een kwart of de helft van een investering kunnen terugbetalen.

Certificeringen zijn minder eenduidig. Volgens Fraser zijn veel ervan vooral een marketinginstrument, en heeft bijna elk hotel in Amsterdam er toch al een. Goed gebruikt kan een certificering wel dienen als diagnose-instrument.

Gasten zeggen ja en doen dan iets anders

Van Lambalgen haalt een onderzoek aan van een groep uit Londen, waarin 88 procent van de reizigers zei dat duurzaamheid nu een belangrijke factor is bij hun boekingsbeslissing, en bedrijven eisen het steeds vaker. Luxegasten zijn volgens hem de enigen die er extra voor willen betalen. Filimegkas voegt er een voorwaarde aan toe: ze leveren niet in op het luxegevoel, en daarom zoekt hij nog steeds naar duurzame slippers van de juiste kwaliteit.

Groenhuijzen is sceptischer. Op zijn kamers staan pakjes water van Tetra Pak, omdat 800 flessen naar boven en beneden sjouwen niet werkbaar is, en gasten die horen dat ze kraanwater kunnen drinken, worden boos. Zakelijke klanten vinden een CO2-tool om hun bijeenkomst te compenseren een goed idee, tot ze de 600 euro zien. Grappige stickers over het raam en de kraan, en een waterpunt in de lobby, krijgen wel positieve reacties.

Fraser vindt dat de branche te veel aanneemt. Iemand uit het CO2-team van een grote groep zei ooit op een congres dat gasten geen verantwoordelijkheid hebben, wat Fraser een lui antwoord noemt. Een andere groep vliegt elke dag 50.000 kooivrije eieren uit Frankrijk naar zijn hotels in de Verenigde Arabische Emiraten, omdat gasten dat zogenaamd willen. In plaats van enquêtes met ja of nee zou hij gasten hun impact laten zien, zoals de 500 liter water per room night in het hotel van zijn groep in Barcelona.

“Ik denk dat we al de mist in gaan zodra we aannemen wat de gast wil en waartoe de gast bereid is.”
Origineel (Engels)

“I think when we assume what the guest wants and what the guest is willing to do, I think that's where we already fail.”

GAVIN FRASER · 22:28

Wat een drukke zaterdagavond overleeft

Filimegkas heeft een simpele test voor elk initiatief: het moet werken op een zaterdagavond en in het hoogseizoen. Dat betekent het inbouwen in SOP's, training en cultuur, zonder extra stappen in de service. Of zoals Van Lambalgen het zei: als het niet werkt voor het team, werkt het niet. Fraser zoekt naar veranderingen die zelfs werk schelen, zoals digitale registratie in plaats van papieren kaarten die het nachtteam moet uittypen, scannen en versnipperen.

Gebouwen en eigenaren stellen grenzen. Het twintig jaar oude hotel van Groenhuijzen gebruikt warmte uit de bodem, maar heeft nog gas nodig voor de laatste stap tegen legionella. De installatie is van de eigenaar, terwijl het hotel de gasrekening betaalt, dus moeten ze samen investeren. Toen hij The Grand leidde, was de eigenaar bereid 9 miljoen euro te investeren, inclusief nieuwe beglazing.

De grootste hefboom ligt misschien buiten het gebouw. Volgens Van Lambalgen zit de grootste footprint van een hotel in de scope 3-emissies, bij de leveranciers, dus moeten hotels data eisen, werken met prestatiecontracten en de krachten bundelen. Fraser voegt een les toe over eerst meten: een grachtenpand uit de zeventiende eeuw in zijn groep verbruikt per room night een kwart van de energie van een hotel van twintig jaar oud.

“het moet kunnen werken op een zaterdagavond, het moet kunnen werken in het hoogseizoen.”
Origineel (Engels)

“it needs to be able to work on a Saturday night, it needs to be able to work on the big season.”

CHRYS FILIMEGKAS · 39:57

Vragen die dit gesprek beantwoordt

Welke duurzaamheidsmaatregelen mislukken in de hoteloperatie?

In deze rondetafel kwamen de meeste mislukkingen neer op gedrag. Gasten laten sleutelkaarten in de houder zitten zodat de kamer koel blijft, klagen als de ventilatie stopt nadat ze een raam openzetten, en vinden afbreekbare wegwerpartikelen van mindere kwaliteit. Circulaire tegels die het intensieve hotelgebruik niet aankonden en een volledig plantaardig menu waar gasten niet klaar voor waren, zijn andere voorbeelden.

Welke duurzaamheidsmaatregelen besparen een hotel het snelst geld?

Opt-out voor de kamerschoonmaak verdient zich het snelst terug, omdat er bijna geen investering voor nodig is. In het hotel van Remco Groenhuijzen, met 408 kamers, bespaarde Hotels for Trees in 2025 ongeveer 200.000 euro aan schoonmaakkosten, tegenover ongeveer 70.000 euro voor de bomen. Warmtepompen en ledverlichting leveren ook duidelijk iets op, maar vragen een grotere investering vooraf.

Zijn duurzaamheidscertificeringen voor hotels de moeite waard?

Gavin Fraser zegt dat niet alle certificeringen gelijk zijn en dat veel vooral als marketinginstrument werken. Zakelijke klanten eisen er meestal een, dus in een stad als Amsterdam heeft bijna elk hotel er al een. Afhankelijk van de certificering kan die wel nuttig zijn als diagnose-instrument dat laat zien hoe een hotel draait en waar het geld kan besparen.

Vinden hotelgasten duurzaamheid echt belangrijk?

Eric Van Lambalgen haalt een onderzoek aan waarin 88 procent van de reizigers zei dat duurzaamheid meetelt bij hun boekingsbeslissing, en zakelijke klanten eisen het steeds vaker. In de dagelijkse praktijk ziet het panel beide kanten: gasten waarderen waterpunten en duidelijke stickers, maar verzetten zich tegen kraanwater, kleinere buffetten of betalen voor compensatie. Luxegasten willen meer betalen, maar leveren geen comfort in.

Waarom zijn leveranciers belangrijk voor de uitstoot van een hotel?

Volgens Eric Van Lambalgen zit de grootste footprint van een hotel in de scope 3-emissies, bij de leveranciers, en niet in het eigen gebouw. Het panel raadt aan leveranciers te vragen naar de data achter hun producten, te werken met prestatiecontracten en een gedragscode voor leveranciers, en samen te werken met partners die de hoteloperatie begrijpen.

BELANGRIJKSTE INZICHTEN

01

Gedrag bepaalt het resultaat

keycard-verwarming en biologisch afbreekbare producten falen minder op techniek en meer op wat gasten er daadwerkelijk mee doen.

02

Snelle ROI wint als eerste

opt-out-kamerschoonmaak bespaarde ongeveer 200.000 euro per jaar met vrijwel geen initiële kosten, terwijl warmtepompen het energieverbruik halveerden.

03

Certificeringen kunnen marketing zijn

niet alle zijn gelijk, veel dienen als verkooplabel in plaats van echte waarde, dus behandel ze liever als een diagnose-instrument.

Als het niet werkt voor het team, werkt het helemaal niet.

Lees het volledige transcript in de taal van het gesprek

Lees het artikel over deze aflevering →

Je volgende stap

Meer van The Sustainable Stay

ALLE →

In the news

THE TUESDAY BRIEFING

Eén onderwerp, elke dinsdag

Elke dinsdag één onderwerp voor hotelteams: wat er verandert, wat mensen uit het vak erover zeggen en de aflevering waar het uit komt. Twee minuten lezen, geen spam.

Gelezen door 4.200 hospitality-leiders

Afmelden met één klik, wanneer je maar wilt.