Groen hotel: overgeslagen schoonmaak wordt een boom

Een groen hotel draait om maatregelen die gasten merken, waar medewerkers in geloven en die het budget kan dragen. Het probleem is dat veel groene maatregelen vooraf geld kosten of eindigen als een kaartje in de badkamer. Eén aanpak werkt andersom: de gast slaat de tussentijdse schoonmaak over, het hotel bespaart op housekeeping en een deel van die besparing betaalt een boom die wordt geplant en groeit.

Floris Licht, hotelier met functies bij Hilton en Accor achter zich en oprichter van Hotels for Trees, werkt sinds juli 2021 met dit model. Het begon met 10 hotels uit zijn eigen netwerk en heeft volgens hem inmiddels bijna 700.000 bomen geplant in ongeveer 30 projecten, met een team van zo'n 1,1 fte. Zijn lessen gelden voor elk hotel dat een groene maatregel zoekt met een heldere zakelijke logica.

Waarom de tussentijdse schoonmaak een slim beginpunt is

De tussentijdse schoonmaak is het schoonmaken van een bezette kamer tijdens een verblijf van meerdere nachten. In de ervaring van Floris Licht huren veel hotels een externe partner in voor de schoonmaak, en in Europa kost een schoonmaak tussen de 8 en 12 euro, afhankelijk van het aantal sterren en de grootte van de kamer. Een gast die vier dagen blijft, zelf zijn bed opmaakt en niet elke dag de wastafel schoon hoeft, kan die besparing twee, drie of vier keer opleveren. Gaat een schoonmaak wel door, dan geldt de vaste regel voor schoonmaak in het hotel: van schoon naar vuil.

Daarmee verschilt deze aanpak van veel andere maatregelen. De besparing is echt en direct, ze hangt aan één keuze van de gast en ze groeit mee met de bezetting. Volgens Floris Licht kan het hotel een deel van dat geld gebruiken voor een boom, en hij vat het eenvoudig samen: van dat geld wordt een boom geplant.

Hoe een programma rond overgeslagen schoonmaak in de praktijk werkt

De werking is eenvoudig, en daar gaat het juist om. Floris Licht beschrijft een no cure, no pay-model: geen contract en geen kosten, en een hotel betaalt alleen een boom als een gast echt een schoonmaak overslaat.

“If a guest doesn't skip the clean, then you don't need to pay for a tree.”

Floris Licht, 24:25

(Vertaald: “Als een gast de schoonmaak niet overslaat, hoef je ook geen boom te betalen.”)

Voor een hotel komt de praktische opzet neer op een paar stappen:

• Bied gasten de keuze aan met een groene deurhanger met QR-code, die ook laat zien wat het hotel tot nu toe heeft bereikt.
• Laat gasten kiezen bij de online check-in als het reserveringssysteem dat ondersteunt, zodat housekeeping en front office het vooraf weten en het rooster kunnen aanpassen.
• Houd de deurhanger aan als analoge versie naast een digitale optie.
• Betaal één boom per overgeslagen schoonmaak, en niets als er niets wordt overgeslagen.
• Stop wanneer je wilt: zonder contract stuurt een hotel gewoon de deurhangers terug.

Omdat de drempel zo laag is, verspreidt het model zich snel. Volgens Floris Licht zijn er bijna 270 partners in 40 landen, en zijn er maar drie of vier ooit gestopt, bijvoorbeeld door een eigendomswissel of een faillissement.

Bomen planten of bomen laten groeien

Gasten en medewerkers vragen terecht of er echt een boom wordt geplant. Floris Licht wijst erop dat je online voor een dollar een boom kunt kopen, maar dat de echte vragen zijn waar hij wordt geplant, of het land wordt onderhouden en of hij beschermd is tegen wild.

“There's a big difference between planting trees and growing trees. And we are very much about growing trees. So whatever we plant is between 50 centimeters and a meter tall.”

Floris Licht, 27:56

(Vertaald: “Er is een groot verschil tussen bomen planten en bomen laten groeien. En wij draaien echt om bomen laten groeien. Alles wat we planten is tussen de 50 centimeter en een meter hoog.”)

In zijn aanpak betekent dat planten met respect voor de lokale biodiversiteit, dus geen monoculturen, en waar het relevant is samen met de lokale gemeenschap. Hij noemt projecten in Afrika waar boeren bomen kappen voor houtskool en de woestijn steeds verder oprukt, waardoor voorlichting deel van het werk is. Hij geeft ook toe dat dit niet de goedkoopste manier is om bomen te planten. En hij is voorzichtig met de claim: het programma belooft geen CO2-compensatie, het belooft een geplante boom. Voor elk groen hotel is dat een bruikbare regel: claim alleen wat je kunt laten zien.

Wat een groen hotel oplevert voor medewerkers en gasten

Een groene maatregel blijft makkelijker overeind als de mensen in het hotel erom geven. In de ervaring van Floris Licht is deze populair bij medewerkers, vooral bij jongere collega's.

“The staff like it, especially younger generations like it because they want to be part of something bigger than them and want to work for an employer that also is taking care of the planet, so to say.”

Floris Licht, 0:31

(Vertaald: “Het personeel vindt het mooi, vooral jongere generaties, omdat ze deel willen zijn van iets wat groter is dan zijzelf en willen werken voor een werkgever die ook voor de planeet zorgt, zogezegd.”)

Plantdagen maken dat tastbaar. Hoteliers en medewerkers van partnerhotels worden uitgenodigd om de bomen zelf te planten; op een recente dag bij Utrecht waren er 50 tot 60 mensen. Volgens Floris Licht is dat het moment waarop mensen de boom zien, zich verbonden voelen en het delen op sociale media, wat ook de vraag naar betrouwbaarheid beantwoordt.

Gasten vinden het prettig dat ze de impact van hun reis een beetje kunnen goedmaken. Ook kleine keuzes tellen mee als je een duurzaam hotel wilt worden, zoals een herbruikbare waterfles. Ook organisatoren van meetings en evenementen gebruiken het: voor een groep van 200 mensen die drie dagen blijft, kunnen ze afspreken de schoonmaak over te slaan voor de verblijfsduur min één, en aankondigen dat de groep samen 400 bomen plant.

Duurzaamheid onderdeel maken van de hotelcultuur

Eén programma werkt het best in een hotel dat duurzaamheid al serieus neemt. Toen Floris Licht voor Accor een nieuw luchthavenhotel bij Amsterdam opende, hoorde duurzaamheid bij hoe het team het hotel runde, gedreven door hemzelf en het team en gesteund door de eigenaar. Hij wijst op Accors programma Planet 21, een online dashboard met meer dan 150 initiatieven, zoals een bijentuin of een groen dak, met inspiratie en voorbeelden van andere hotels. Lees ook welke maatregelen voor duurzaamheid in hotels terugverdienen en welke mislukken.

De les voor andere hotels: behandel duurzaamheid als onderdeel van de cultuur en niet als losse campagne. Geef het team hulpmiddelen, deel voorbeelden en laat de resultaten zien. Je kunt het volledige gesprek bekijken voor zijn hele verhaal, of meer afleveringen ontdekken in de serie The Sustainable Stay.

Veelgestelde vragen

Hoe bespaart een groen hotel geld op de schoonmaak?

Een voorbeeld is gasten vragen de tussentijdse schoonmaak over te slaan tijdens een verblijf van meerdere nachten. Volgens Floris Licht kost een uitbestede schoonmaak in Europa tussen de 8 en 12 euro, dus een gast die twee of drie keer overslaat, maakt genoeg vrij voor een boom. Het hotel betaalt alleen als er echt een schoonmaak wordt overgeslagen.

Hoeveel bespaart een hotel als een gast de schoonmaak overslaat?

Volgens Floris Licht kost het schoonmaken van een kamer in Europa tussen de 8 en 12 euro, afhankelijk van het aantal sterren en de grootte van de kamer. Dat geldt vooral voor hotels die met een externe schoonmaakpartner werken. Bij een verblijf van vier nachten kan een gast die zelf opruimt die besparing twee, drie of vier keer opleveren.

Telt de schoonmaak overslaan als CO2-compensatie?

Niet als formele claim. Floris Licht zegt duidelijk dat zijn programma geen CO2-compensatie claimt: het plant een boom, en dat is wat het belooft. Gasten vinden het prettig dat ze de impact van hun reis een beetje kunnen goedmaken, maar de eerlijke boodschap is de geplante en onderhouden boom, niet een berekende hoeveelheid CO2.

Hoe snel kan een hotel met zo'n programma beginnen?

Snel. Hotels melden zich aan op hotelsfortrees.com door hun eigen Google-vermelding te kiezen, die de locatie, foto's en tekst levert. Sommige hotels stonden binnen 48 uur online nadat ze hadden gezegd mee te willen doen. Daarna legt het hotel de deurhangers in de kamers, of laat het gasten kiezen bij de online check-in als het reserveringssysteem dat ondersteunt.